صنایع وابسته

از عقیق های آبدار چه میدانید؟

شکل‌گیری عقیق آبدار هنوز یک فرآیند در حال انجام است، با نمونه‌هایی که به دوران ائوسن یعنی به 56 تا 33.9 میلیون سال پیش باز می‌گردد.

به گزارش پایگاه خبری جهان طلا(گلدنیوز)،عقیق‌های آبدار یا انهیدرو آگات (Enhydro agate) ، ندول هایی توپی یا ژئودی شکل هستند که آب درون حفره داخلی آن گیر افتاده است. مواد عقیق از رسوب آب‌های زیرزمینی غنی از سیلیسی نفوذی از میان سنگ‌های آتشفشانی تشکیل شده و لایه‌های متحدالمرکزی را در داخل حفرات تشکیل می‌دهد.

با توسعه لایه‌ها، بخش‌هایی از آب زیرزمینی که از آن عقیق رسوب می‌کند، می‌تواند در یک حفره داخلی به دام بیفتد، بنابراین حجمی از آب باستانی در داخل عقیق حفظ می‌شود.

در ایران نمونه های زیبایی از این عقیق های آبدار کمیاب یافت شده است.

عقیق آب دار انهیدرو چیست؟

سنگ عقیق آب دار انهیدرو enhydro agate از ایران با تراش مستطیلی . همانطور که می بینید حباب گاز همراه مایع در قسمت میکروژئود عقیق گیر افتاده است. عکس از حسن کرمی

انهیدرو آگات (Enhydro agate) یا عقیق آبدار از کوارتز میکروکریستالین یا کریپتوکریستالین نواری تشکیل شده است. عقیق دارای یک مرکز توخالی است که تا حدی حاوی آب است.

جالب است بدانید از آنجا که حفره پر نیست، عقیق می تواند در تکان دادن صدا تولید کند. عقیق ها از نظر اندازه متفاوت هستند.


انهیدروها زمانی تشکیل می شوند که آب غنی از سیلیس از طریق سنگ های آتشفشانی تراوش شود و لایه هایی از مواد معدنی را تشکیل می دهد. با ایجاد لایه ها، ماده معدنی حفره ای را تشکیل می دهد که آب در آن به دام می افتد.

سپس حفره با آب غنی از سیلیس لایه‌بندی می‌شود و پوسته آن را تشکیل می‌دهد. برخلاف اینکلوژنهای سیال، پوسته کلسدونی نفوذپذیر است و به آب اجازه می دهد تا به آرامی وارد حفره شود و از آن خارج شود.

اینکلوژن پترولیوم کوارتز پاکستان
اصطلاح سه فازی به سه فاز ماده جامد، مایع و گاز مربوط می شود. در اینجا اینکلوژن سه فاز در سنگ کریستال کوارتز، از پاکستان به زیبایی نمایش داده شده است. جامد ماده ای سیاه رنگ است که منشأ قیر دارد. مایع محصور شده مواد نفتی (هیدروکربنی) و حباب گاز متان است.  Wikimedia Commons©

در طول تشکیل یک عقیق انهیدرو، پسماندهای سنگها می توانند در حفره به دام بیفتند. این ضایعات در هر عقیق متفاوت است. آنها می توانند حاوی واریزه (پسماند خورده سنگ) یا مواد هیدرکربنی (نفتی) باشند.

کوارتزهای شفاف معروف به پترولیوم کوارتز از پاکستان دارای اینکلوژنهای چند فازی متشکل از سیال نفتی و حباب گاز متان گاها متحرک و گاها مواد کریستالی جامد در یک فضای خالی نگاتیو کریستال هستند که تحت نور فرابنفش با طول موج بلند، فلورسانس آبی روشن نشان می دهند.

آب داخل عقیق چقدر میتواند قدیمی باشد؟

شجر همیشه سیراب از آب که از عقیق های خراسان جنوبی ایران می باشد . عکس از حسن کرمی

شکل‌گیری عقیق آبدار هنوز یک فرآیند در حال انجام است، با نمونه‌هایی که به دوران ائوسن یعنی به 56 تا 33.9 میلیون سال پیش باز می‌گردد. آنها معمولاً در مناطقی با سنگ های آتشفشانی یافت می شوند. بر اساس نظرات تجربی ، گفته می شود برخی از این آب ها ممکن است جوان باشند و درواقع آب نفوذی از دیواره ها بعد ها اتفاق افتاده باشد.

گاها اگر این آب یا حباب از بین رفته باشد، چنانچه راف پولیش نشده باشد می شود آنها را خشک و دوباره با غوطه وری در آب ، مایع حبابی دوباره درون آنها تشکیل شود .

در تحقیقی از انهیدرو آگات‌های انهیدرو برزیل تخمین زده می شود که حدود 60 تا 40 میلیون سال پیش شکل گیری خود را آغاز کرده اند.

آب‌های زیرزمینی گرم که در دگرسانی هیدروترمال سنگ‌های آتشفشانی دخیل هستند، معمولاً حاوی میکروارگانیسم‌ها هستند و در تحقیقی محققان در حال بررسی احتمال به دام افتادن میکروارگانیسم‌ها در داخل عقیق‌های انهیدرو هستند.

عقیق های آبدار ایران

اصطلاح عقیق آبدار در ایران شاید به نوعی عقیق هایی که پاک و شفاف و در سایز درشت با تراش های دامله دیده می شوند گفته شود.

به تازگی عقیق هایی از یک معدن در خراسان جنوبی یافته که دارای آب و بخصوص حباب گاز در حفره های میکروژئود خود هستند.

بیشتر این عقیق های نواری با رنگ متمایل به ارغوانی/کبود بسیار کمرنگ هستند. من فرصت این را داشتم تا چند نمونه از وی خریداری کنم.

نمونه فوق کلکسیونی از عقیق ژئودی enhydro ، از خراسان جنوبی ایران. این حباب واضح محبوس، دور تا دور فضای داخلی سنگ حرکت می کند. برگرفته از مجموعه کلکسیون حسن کرمی.

برای واضح تر شدن آنها در نور معمولی، راف باید تا جایی که راه دارد نازک شود. البته در نور وارد شده از پشت در حالت راف نیز به راحتی مشخص هستند.

 تراش این نوع عقیق بسیار دشوار و نیازمند تجربه است زیرا در اثر دمای زیاد حین پولیش و یا خروج حباب و مایع از منافذ اطراف دیواره محبوس میکروژئود کریستالین خود ممکن است از سنگ خارج شود و به اصطلاح پنچر شود!

درحقیقت بسختی می توان یک نگین عقیق انهیدرو در حالت نگین کوچک انگشتری داشت و اغلب آنها را می توان در حالت همان راف پولیش شده و یا آویز هایی درشت و ضخیم در آورد.

این نوع عقیق همراه آب و حباب کمیابند!

گاهی ممکن است در 500 کیلو عقیق فقط یک عدد با آب میلیون ساله یافت شود. عقیق های آب دار کمیابند ولی نمونه هایی که حباب با بازه مسافت حرکتی بالا درون آنها به صورت واضح باشد ، کمیاب ترند. البته جذاب تر هم هستند زیرا می شود بازی کردن حباب را مشاهده کرد. یافتن چنین حباب ریزی نیز نیازمند دقت فراوان است.

قیمت این نوع عقیق بسته به میزان بازی حباب و واضح بودنش ممکن است بین یک تا چند میلیون تومان باشد.

منبع: سنگ شناس

انتهای پیام/

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا